Bilgisayar Kasasından Ses Geliyor

Titreşimli bir vızıltı gevşemiş fan vidalarına, cızırtı ise güç kaynağına işaret edebilir. Sesin kaynağını bulmak için kasayı açıp fanları sırayla kısa süreliğine durdurmak (parmakla değil, uygun bir aparatla) ayırt etmeyi kolaylaştırır.

Ostim’deki atölyemize kasa içi ses şikayetiyle getirilen masaüstü bilgisayarlarda, sorunun kaynağını net biçimde saptamak amacıyla sistem açık durumdayken akustik dinleme ve devir hızı ölçümleri gerçekleştirilir. Bu işlem sırasında anakart üzerindeki PWM sinyalleri ile fanların çektiği akım değerleri analiz edilerek yatak aşınması yaşayan bileşenler diğerlerinden ayrıştırılır. Böylece sesin işlemci soğutucusundan mı, ekran kartı fanından mı yoksa güç kaynağının kendi dahili pervanesinden mi geldiği kesin olarak tespit edilir ve gereksiz parça değişimlerinin önüne geçilir. Sesin mekanik bir diskten kaynaklandığı durumlarda ise disk okuma kafasının mekanik kalibrasyonu kontrol edilerek veri okuma sırasındaki sürtünme anomalileri incelenir.

Tespit edilen arızanın niteliğine göre onarım veya parça değişimi kararı alınırken bileşenin fiziksel yıpranma düzeyi baz alınır. Fan yataklarında oluşan aşınmalarda genellikle ilgili soğutucu veya fan ünitesinin tamamen yenilenmesi tercih edilirken, güç kaynağı içindeki bobin vızıltılarında bobin sabitleme işlemleri uygulanabilir. Yapılacak parça değişimlerinde mevcut anakartın güç kapasitesi, kasa içi hava sirkülasyon alanı ve bağlantı soketlerinin uyumluluğu titizlikle incelenir. Müşteriye sunulan alternatifler arasında orijinal veya kalite standartlarına uygun muadil parça seçenekleri maliyet dengesi gözetilerek değerlendirilir ve onay alındıktan sonra değişim aşamasına geçilir.

Kullanıcılar kasadan gelen anormal seslerle karşılaştıklarında servise gelmeden önce harici bağlantı kablolarını kontrol edebilir ve kasa dış yüzeyindeki vidaların gevşeyip gevşemediğini gözlemleyebilir. Ancak kasayı açıp dönen fanlara el, tornavida veya kablo gibi yabancı cisimlerle müdahale etmek kesinlikle yapılmamalıdır; bu durum fan yapraklarının kırılmasına veya anakart üzerindeki fan çıkışlarının kısa devre yapmasına yol açabilir. Ayrıca mekanik diskten tıkırtı sesleri geldiği fark edildiğinde cihaz sarsılmamalı ve veri bütünlüğünü korumak adına önemli dosyalar derhal harici bir ortama yedeklenmelidir.

Onarım veya parça değişimi işlemleri tamamlandıktan sonra masaüstü bilgisayar, yük altında uzun süreli stres testlerine tabi tutularak fanların ısıya bağlı devir değişimleri ve ses seviyeleri yeniden ölçülür. Bu aşamada güç kaynağının kararlılığı ve kasa içi sıcaklık değerleri kontrol edilerek sistemin sessiz ve kararlı çalışıp çalışmadığı doğrulanır. Arıza tespiti ve onarım süreçlerinde şeffaf bir politika izlenmekte olup, tespit ücreti cihazın inceleme kapsamına göre belirlenir ve onarım işlemine yalnızca müşteri onayı alındıktan sonra başlanır. Cihazın teslimatı sırasında yapılan tüm işlemler müşteriye detaylı olarak raporlanır ve değiştirilen eski parçalar incelemesi için teslim edilir.